IBAN Mağdurlarına Müjde 12. Yargı Paketi Çıktı IBAN Mağdurları Son Dakika

12.  Yargı Paketi IBAN Mağdurları Düzenlemesi: IBAN Mağdurlarına Af Çıktı mı?

Kamuoyunda 12. Yargı Paketi IBAN mağdurları düzenlemesi olarak anılan değişiklik, banka hesabını, banka veya kredi kartını, ödeme hesabını ya da kripto varlık hesabını başkasına kullandırdığı için dolandırıcılık suçuna iştirakle suçlanan kişiler açısından önemli sonuçlar doğurabilecek niteliktedir. Bu nedenle en çok sorulan soru IBAN mağdurlarına af çıktı mı sorusudur. Ancak düzenlemenin hukuki niteliği af değil; şartları oluşan iştirakçiler bakımından yarı oranında ceza indirimi öngören özel bir hükümdür.

12. Yargı Paketi, 17 Temmuz 2026 tarihinde TBMM Genel Kurulunda kabul edilerek yasalaşmıştır. Bununla birlikte bu yazının hazırlandığı tarih itibarıyla Resmî Gazete yayımı henüz doğrulanamamıştır. TBMM’de kabul edilmek ile Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmek aynı aşama değildir. Dolayısıyla TCK 158 değişikliği bakımından yürürlük ve uygulama değerlendirmesi yapılırken Resmî Gazete’de yayımlanacak nihai kanun metninin ve yürürlük maddesinin ayrıca kontrol edilmesi gerekir.

Yeni düzenlemenin merkezinde, suça iştiraki yalnızca hesap, kart, ödeme aracı veya hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgi ve araçları vermekle sınırlı kalan kişiler bulunmaktadır. Buna karşılık dolandırıcılığı planlayan, mağdurlarla iletişim kuran, para trafiğini yöneten veya suç organizasyonunda aktif görev alan kişiler bakımından aynı sonucun doğacağı söylenemez. Bu nedenle IBAN mağdurları ifadesi altında değerlendirilen her dosyada kişinin kastı, elde ettiği menfaat ve suçtaki fiilî rolü ayrı ayrı incelenmelidir.

12. Yargı Paketi IBAN Mağdurları İçin Ne Getiriyor?

12. Yargı Paketi IBAN mağdurları bakımından Türk Ceza Kanunu’nun 158. maddesine yeni bir fıkra eklemektedir. Kabul edilen hükme göre dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçuna iştiraki; kişinin kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlamak amacıyla ödeme araçlarını ya da banka, aracı kurum, ödeme hizmeti sağlayıcısı veya kripto varlık hizmet sağlayıcısı nezdindeki hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgi veya araçları başkasına vermekle sınırlı kalan kişi hakkında verilecek ceza yarı oranında indirilecektir.

Bu hüküm, kamuoyunda IBAN mağdurları ceza indirimi olarak tanımlanan düzenlemenin temelidir. Kanun koyucu, dolandırıcılığın organizatörleri ile yalnızca maddi menfaat karşılığında hesabını veya ödeme aracını kullandıran iştirakçiler arasında kusur ve katkı farkı bulunduğunu kabul etmektedir. TBMM’de yapılan açıklamalarda da düzenlemenin, kişinin işlediği fiil ve kusuru oranında sorumlu tutulması amacına dayandığı belirtilmiştir.

Bununla birlikte 12. Yargı Paketi IBAN mağdurları için otomatik bir hak doğurmamaktadır. Kişinin katkısının gerçekten yalnızca bilgi veya araç vermekle sınırlı olup olmadığı mahkemece değerlendirilecektir. Yeni hükmün uygulanması için suçun sübut bulması, iştirak iradesinin mevcut olması ve fiilin düzenlemede sayılan sınırlı katkı biçimlerinden ibaret kalması gerekir.

IBAN Mağdurlarına Af Çıktı mı?

IBAN mağdurlarına af çıktı mı sorusunun hukuken doğru cevabı hayırdır. 12. Yargı Paketi, genel af veya özel af düzenlemesi getirmemektedir. Dolandırıcılık suçunu ortadan kaldırmamakta, kesinleşmiş mahkûmiyetleri kendiliğinden silmemekte ve bütün sanık ya da hükümlülerin otomatik olarak tahliye edilmesini sağlamamaktadır.

“IBAN mağdurlarına af çıktı mı?” şeklindeki aramalar, çoğu zaman ceza indirimi ile af kurumunun birbirine karıştırılmasından kaynaklanmaktadır. Af, mahkûmiyetin veya cezanın kanunda belirtilen ölçüde ortadan kaldırılmasını ya da sonuçlarının değiştirilmesini ifade eder. Buradaki TCK 158 değişikliği ise suçun sabit olduğu belirli iştirak hâllerinde verilecek cezanın yarıya indirilmesini öngörmektedir.

Bu nedenle IBAN mağdurlarına af çıktı mı sorusunu “herkes serbest kalacak mı?” şeklinde okumak yanlıştır. Yeni düzenleme, yalnızca şartları taşıyan kişiler hakkında cezanın yeniden belirlenmesine imkân verebilir. Tahliye sonucu ise yeni cezanın miktarına, tutukluluk veya infazda geçirilen süreye ve diğer şahsileştirme hükümlerine göre ortaya çıkabilir.

IBAN Mağdurları Kimlerdir?

IBAN mağdurları ifadesi kanunda tanımlanmış teknik bir hukuk kavramı değildir. Uygulamada bu ifade; banka hesabını, kartını, mobil bankacılık bilgilerini, ödeme hesabını veya kripto varlık hesabını başka kişilere kullandırdığı için dolandırıcılık suçuna iştirakle suçlanan kişiler için kullanılmaktadır.

Bununla birlikte IBAN mağdurları kavramının herkesi peşinen suçsuz gösteren bir etiket gibi kullanılması doğru değildir. Hesabını iradesi dışında kaybeden kişi ile hesabını suçta kullanılacağını bilerek komisyon karşılığında veren kişi aynı hukuki durumda değildir. Yine yalnızca hesabını veren kişi ile mağdurları arayan, parayı yöneten veya hesap zinciri kuran kişi arasında da ciddi bir sorumluluk farkı vardır.

Ceza hukuku bakımından belirleyici olan, kişinin kendisini nasıl tanımladığı değil; suçun işlendiğini bilip bilmediği, suça iştirak iradesi, elde ettiği menfaat ve somut katkısıdır. Bu nedenle IBAN mağdurları hakkında yapılacak değerlendirme, dosyadaki banka ve dijital deliller üzerinden kurulmalıdır.

TCK 158 IBAN Mağdurları Düzenlemesi

TCK 158 IBAN mağdurları düzenlemesi, mevcut TCK m.158’e dördüncü fıkra eklemektedir. Mevcut kanunda basit dolandırıcılık TCK m.157’de; nitelikli dolandırıcılık ise TCK m.158’de düzenlenmektedir. Basit dolandırıcılığın yaptırımı bir yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezası, nitelikli dolandırıcılığın genel yaptırımı ise üç yıldan on yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasıdır. Bazı nitelikli hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezası ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

Yeni TCK 158 IBAN mağdurları hükmü, TCK m.157 veya m.158 kapsamındaki suça iştiraki özel olarak ele almaktadır. Fıkra TCK m.158’e eklenmiş olsa da metinde hem dolandırıcılık hem nitelikli dolandırıcılık açıkça sayılmıştır. Bu nedenle düzenleme yalnızca bilişim sistemi kullanılarak işlenen nitelikli dolandırıcılık dosyalarıyla sınırlı değildir.

TCK 158 IBAN mağdurları bakımından kritik nokta, iştirakin niteliğidir. Kişi asıl hileli davranışı gerçekleştirmemiş olsa bile, hesabını bilerek ve menfaat amacıyla kullandırması nedeniyle suça iştirak etmiş sayılabilir. Yeni hüküm böyle bir iştirakçinin cezasını tamamen ortadan kaldırmamakta; katkısı sınırlı kaldığında yarı oranında indirim öngörmektedir.

TCK 158 Değişikliği Hangi Şartları Getiriyor?

TCK 158 değişikliği aşağıdaki şartların birlikte değerlendirilmesini gerektirir:

• Dolandırıcılık veya nitelikli dolandırıcılık suçunun işlenmiş olması,

• Kişinin bu suça iştirak etmiş olması,

• Kendisine veya başkasına haksız menfaat sağlama amacı bulunması,

• Banka veya kredi kartı gibi bir ödeme aracının verilmesi ya da hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgi veya araçların paylaşılması,

• İştirak fiilinin bu davranışlarla sınırlı kalması,

• Kişinin dolandırıcılığın planlanması ve yürütülmesinde başka bir aktif rol almaması.

TCK 158 değişikliği, yalnızca hesabın suçta kullanılmış olmasını yeterli kabul etmez. Bir kişinin bilgisi dışında hesabına para gönderilmesi, hesabının ele geçirilmesi veya kartının izinsiz kullanılması durumunda iştirak iradesi bulunmayabilir. Böyle bir dosyada tartışılması gereken konu indirim değil, suçun manevi unsurunun oluşup oluşmadığıdır.

Buna karşılık hesabını suçta kullanılacağını bilerek veren, karşılığında ücret alan ve katkısı bununla sınırlı kalan kişi bakımından TCK 158 değişikliği uygulanabilir. Ancak kişi mağdurlarla görüşmüş, sahte ilan hazırlamış, parayı çekmiş veya diğer hesap sahiplerini örgütlemişse indirim şartlarının oluşmadığı sonucuna varılabilir.

IBAN Mağdurları Ceza İndirimi Nasıl Uygulanacak?

IBAN mağdurları ceza indirimi, mahkemenin önce suçun niteliğini ve temel cezayı belirlemesinden sonra yeni özel indirim hükmünü değerlendirmesini gerektirir. Düzenleme “verilecek ceza yarı oranında indirilir” dediği için şartların oluşması hâlinde indirim zorunlu niteliktedir; ancak şartların oluşup oluşmadığı mahkemenin somut olay değerlendirmesine bağlıdır.

IBAN mağdurları ceza indirimi hesaplanırken yalnızca kanundaki alt sınırın yarısı alınarak sonuç bulunamaz. Suçun nitelikli hâli, iştirak biçimi, zincirleme suç, birden fazla kişiyle işlenme, etkin pişmanlık, takdiri indirim ve mahsup gibi hükümler nihai cezayı etkileyebilir. Bu nedenle internette paylaşılan genel ceza hesapları her dosyaya uygulanamaz.

Ayrıca IBAN mağdurları ceza indirimi beraat değildir. Suç kastı bulunmayan kişi hakkında beraat değerlendirmesi yapılırken, yeni indirim suça iştirak ettiği sabit olan fakat katkısı sınırlı kalan kişi için gündeme gelir. Bu ayrım savunmanın yönünü doğrudan değiştirir.

Somut dosyanın bulunduğu aşamaya ve delil durumuna göre hukuki sonuç değişebileceğinden, hak kaybı yaşamamak için dosyanın bütün hâlinde incelenmesi önemlidir.

IBAN Kullandırma Cezası Ne Kadar?

IBAN kullandırma cezası adıyla Türk Ceza Kanunu’nda bağımsız bir suç tipi bulunmamaktadır. Hesabını kullandıran kişinin cezası, iştirak ettiği kabul edilen asıl suçun basit dolandırıcılık mı yoksa nitelikli dolandırıcılık mı olduğuna göre belirlenir. Bu nedenle IBAN kullandırma cezası için tek ve sabit bir yıl söylemek hukuken doğru değildir.

Mevcut TCK’ya göre basit dolandırıcılıkta bir yıldan beş yıla kadar hapis ve adli para cezası; nitelikli dolandırıcılıkta ise kural olarak üç yıldan on yıla kadar hapis ve adli para cezası öngörülmektedir. Yeni hüküm uygulanırsa, iştirak fiili yalnızca hesap veya ödeme aracı vermekle sınırlı kalan kişi hakkında belirlenen ceza yarı oranında indirilecektir.

Ancak IBAN kullandırma cezası, zincirleme suç hükümleri nedeniyle birden fazla mağdur veya eylem bakımından artabilir. Üç veya daha fazla kişiyle birlikte işleme ya da örgüt faaliyeti kapsamında hareket etme gibi artırıcı nedenler de ayrıca değerlendirilebilir. Bu yüzden yalnızca “hesabımı verdim” açıklaması üzerinden kesin ceza hesabı yapılamaz.

Banka Hesabı Kullandırma Cezası Değişti mi?

Banka hesabı kullandırma cezası, 12. Yargı Paketi ile bağımsız bir suç olarak yeniden tanımlanmamıştır. Değişen husus, dolandırıcılık suçuna iştirak eden kişinin katkısı yalnızca hesabın kullanılmasını sağlayan zorunlu bilgi veya araçları vermekle sınırlıysa cezasının yarı oranında indirilmesidir.

Bu nedenle banka hesabı kullandırma cezası tamamen kaldırılmış değildir. Kişi suçtan haberdarsa ve haksız menfaat amacıyla hareket etmişse cezai sorumluluk devam eder. Yeni düzenleme, suçu yöneten kişi ile yalnızca hesabını kullandıran iştirakçi arasındaki kusur farkını cezaya yansıtır.

Banka hesabı kullandırma cezası değerlendirilirken kartın kimde olduğu, mobil bankacılığa hangi cihazdan girildiği, parayı kimin çektiği, hesap sahibinin komisyon alıp almadığı ve diğer sanıklarla iletişim kayıtları önem taşır. Bu deliller, kişinin katkısının sınırlı mı yoksa aktif mi olduğunu gösterebilir.

IBAN Kullandıran Herkes Ceza İndiriminden Yararlanabilir mi?

Hayır. IBAN mağdurları ceza indirimi için hesabın başka biri tarafından kullanılmış olması tek başına yeterli değildir. Kişinin suça iştirak ettiği kabul edilmeli; ancak iştirakinin yalnızca ödeme aracı, hesap veya zorunlu erişim bilgilerini vermekle sınırlı kaldığı belirlenmelidir.

Kişi dolandırıcılığın planlanmasına katılmışsa, mağdurlarla görüşmüşse, para transferlerini yönetmişse veya suç gelirini dağıtmışsa TCK 158 IBAN mağdurları hükmünden yararlanamayabilir. Aynı şekilde başkalarını hesap kullandırmaya yönlendiren kişi de yalnızca pasif hesap sahibi olarak değerlendirilmeyebilir.

Diğer taraftan suçtan haberi olmayan bir kişi için IBAN mağdurları ceza indirimi talep etmek savunmayı yanlış zemine taşıyabilir. Kastın ve iştirak iradesinin bulunmadığı ileri sürülüyorsa temel talep beraat olmalıdır. Ceza indirimi, suçun sabit kabul edildiği ikinci ihtimalde tartışılır.

Suçtan Haberi Olmayan IBAN Mağdurları Beraat Edebilir mi?

Suçtan haberi olmayan IBAN mağdurları, iştirak kastı ispatlanmadığı takdirde beraat edebilir. Ceza sorumluluğu şahsidir; yalnızca banka hesabının suçta kullanılmış olması, hesap sahibinin dolandırıcılığı bilerek desteklediğini kendiliğinden kanıtlamaz.

Bununla birlikte kişinin “haberim yoktu” demesi tek başına yeterli değildir. Hesabın hangi gerekçeyle verildiği, kart ve şifrenin paylaşılması, kısa sürede yoğun para hareketi oluşması, komisyon ödenmesi ve diğer sanıklarla iletişim gibi deliller birlikte değerlendirilir. IBAN mağdurları açısından beraat kararı, somut olayda suç kastının ve iştirak iradesinin ispatlanamamasına bağlıdır.

Bu noktada 12. Yargı Paketi IBAN mağdurları düzenlemesi beraat sebebi değildir. Yeni hüküm, suça iştirak ettiği kabul edilen fakat katkısı sınırlı kalan kişiler hakkındadır. Suçtan tamamen habersiz kişi ile bilinçli olarak hesabını kullandıran kişinin aynı hukuki savunmayla hareket etmesi doğru olmaz.

Beraat ile Ceza İndirimi Arasındaki Fark

Beraat, suçun unsurlarının veya sanığın suça katıldığının ispatlanamaması hâlinde verilir. IBAN mağdurları ceza indirimi ise suçun ve iştirakin sabit olduğu, fakat katkının hesap veya ödeme aracı vermekle sınırlı kaldığı durumda uygulanır.

Örneğin hesabını iş başvurusu bahanesiyle kullandıran, kartını ve şifresini vermeyen, herhangi bir menfaat elde etmeyen kişinin dolandırıcılık kastı bulunmayabilir. Buna karşılık hesabını belirli bir komisyon karşılığında teslim eden kişi suçta kullanılacağını biliyorsa beraat yerine TCK 158 değişikliği kapsamında indirim tartışılabilir.

Bu ayrım, IBAN kullandırma cezası bakımından temel önemdedir. Savunmada hem “suçtan haberim yoktu” hem de “katkım sınırlıydı, yarı indirim uygulansın” şeklinde terditli bir hukuki değerlendirme yapılabilse de her iddianın dayandığı deliller ayrı gösterilmelidir.

Kesinleşmiş IBAN Dosyaları Yeniden Değerlendirilecek mi?

Kesinleşmiş IBAN dosyaları, lehe kanunun uygulanması ilkesi kapsamında yeniden değerlendirilebilir. TCK m.7/2 uyarınca suçun işlendiği tarihte yürürlükte bulunan kanun ile sonradan yürürlüğe giren kanun farklıysa fail lehine olan kanun uygulanır ve infaz olunur. Bununla birlikte uygulanacak yöntem, yeni kanunun geçiş hükümleri ve dosyanın durumuna göre belirlenir.

12. Yargı Paketi, infaz aşamasındaki ve yeni fıkranın uygulanabileceği hükümlüler için özel bir geçiş hükmü kabul etmiştir. Buna göre kesinleşmiş IBAN dosyaları bakımından mahkemenin yeni indirim hükmünü değerlendirmesi ve şartları varsa uyarlama yapması gündeme gelecektir. TBMM’nin kabul açıklaması, infaz aşamasında bulunan ve daha önce TCK m.168 uygulanmamış bazı hükümlüler için ayrıca altı aylık zarar giderme imkânı öngörüldüğünü belirtmektedir.

Ancak kesinleşmiş IBAN dosyaları kendiliğinden ortadan kalkmaz. Hükümlünün fiilinin yeni fıkra kapsamına girip girmediği, cezanın yeniden belirlenmesi gerekip gerekmediği ve görevli merci somut dosyaya göre incelenmelidir. Yeni düzenlemenin kişisel dosyanıza etkisi, hüküm ve deliller birlikte değerlendirilmeden kesinleştirilemez.

İstinaftaki IBAN Dosyaları Ne Olacak?

Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce TCK m.157 veya m.158 kapsamında hüküm verilmiş ve dosyası bölge adliye mahkemesinde bulunan sanıklardan yeni fıkranın uygulanabileceği kişilerin dosyaları hakkında bozma kararı verilerek dosya ilk derece mahkemesine gönderilecektir.

Bu düzenleme, istinaftaki bütün dosyaların otomatik olarak bozulacağı anlamına gelmez. TCK 158 IBAN mağdurları hükmünün uygulanma ihtimali bulunan sanıklar yönünden özel geçiş sistemi işletilecektir. İlk derece mahkemesi, sanığın katkısının yalnızca hesap veya ödeme aracı vermekle sınırlı olup olmadığını yeniden değerlendirecektir.

İstinaf aşamasında savunmanın, IBAN kullandırma cezası yönünden yalnızca yeni kanuna atıf yapmakla yetinmemesi gerekir. Banka kayıtları, iletişim verileri ve menfaat ilişkisi üzerinden kişinin suçtaki rolünün neden sınırlı kaldığı somut biçimde açıklanmalıdır.

Yargıtaydaki IBAN Dosyaları Ne Olacak?

TBMM’de kabul edilen geçiş hükmüne göre Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığında bulunan ve yeni fıkranın uygulanabileceği dosyalar, geliş usulüne uygun biçimde ilk derece mahkemesine iletilecektir. Bölge adliye mahkemesinde bulunan dosyalarda ise bozma kararı verilmesi öngörülmüştür.

Yargıtay incelemesindeki 12. Yargı Paketi IBAN mağdurları dosyalarında sonuç, dosyanın hangi birimde bulunduğuna ve yeni hükmün sanık açısından uygulanabilir olup olmadığına bağlıdır. Düzenleme her nitelikli dolandırıcılık hükmünün doğrudan kaldırılmasını öngörmemektedir.

Bu aşamada banka hesabı kullandırma cezası bakımından kişinin aktif fail mi yoksa sınırlı katkı sağlayan iştirakçi mi olduğu belirleyici olacaktır. Dosyanın ilk dereceye dönmesi hâlinde mahkeme yeni fıkrayı uygulayarak yeniden hüküm kurabilir.

Kesinleşmiş IBAN Dosyalarında Uyarlama Yargılaması

Kesinleşmiş IBAN dosyaları bakımından lehe kanun değerlendirmesi, yalnızca matematiksel bir ceza hesabından ibaret değildir. Mahkeme önce yeni fıkranın hükümlünün fiiline uygulanıp uygulanamayacağını belirlemelidir. Fiilin yalnızca hesap kullandırmakla sınırlı kalıp kalmadığı konusunda delil değerlendirmesi gerekiyorsa uyarlamanın kapsamı genişleyebilir.

5252 sayılı Kanun’un 9. maddesi, kesinleşmiş hükümlerde lehe kanunun belirlenmesi ve uygulanmasına ilişkin temel çerçeveyi oluşturur. Bunun yanında 12. Yargı Paketi’nin özel geçiş hükmü, kesinleşmiş IBAN dosyaları açısından zarar giderme ve etkin pişmanlık bakımından ek bir imkân getirmektedir.

Uyarlama sonucunda cezanın azalması, infaz edilen süre dikkate alındığında tahliye ihtimali doğurabilir. Ancak IBAN mağdurları tahliye sonucu otomatik değildir; yeni ceza miktarı, mahsup, koşullu salıverilme ve diğer infaz hükümleri ayrıca hesaplanmalıdır.

IBAN Mağdurları Tahliye Olabilir mi?

IBAN mağdurları tahliye olabilir; ancak bu sonuç bütün dosyalar için otomatik değildir. Yeni ceza indirimi uygulandığında hükümlünün cezası azalabilir ve daha önce cezaevinde geçirdiği süre yeni infaz hesabına göre yeterli hâle gelebilir. Böyle bir durumda tahliye gündeme gelebilir.

Buna karşılık “IBAN mağdurları tahliye kararı doğrudan kanundan çıkar” demek yanlıştır. Önce yeni hükmün kişiye uygulanması, cezanın yeniden belirlenmesi ve infaz hesabının yapılması gerekir. Mağdur zararının giderilmemiş olması da geçici etkin pişmanlık imkânı bakımından önem taşır.

IBAN mağdurları tahliye değerlendirmesi tutuklu sanıklar bakımından da farklıdır. Devam eden davada yeni ceza sınırı, tutuklulukta geçirilen süre ve ölçülülük ilkesi birlikte ele alınabilir. Ancak tahliye kararı mahkemenin veya hâkimliğin somut dosya değerlendirmesine bağlıdır.

Kesinleşmiş veya kanun yolu incelemesindeki dosyalarda izlenecek yöntemin belirlenmesi için profesyonel hukuki destek alınabilir.

Etkin Pişmanlık ve Zararın Giderilmesi

TCK m.168’e göre dolandırıcılık suçu tamamlandıktan sonra, kovuşturma başlamadan önce mağdurun zararı tamamen giderilirse cezanın üçte ikisine kadarı; kovuşturma başladıktan sonra fakat hüküm verilmeden önce giderilirse cezanın yarısına kadarı indirilebilir. Kısmi ödeme hâlinde etkin pişmanlığın uygulanması için mağdurun rızası gerekir.

12. Yargı Paketi, TCK 158 IBAN mağdurları kapsamına girebilecek ve dosyası infaz aşamasında bulunan bazı hükümlüler için özel bir imkân getirmektedir. Daha önce TCK m.168 uygulanmamışsa, mahkemenin ihtarından itibaren altı ay içinde zarar tamamen giderildiğinde TCK m.168/2’deki indirimden yararlanılabilecektir.

Bu indirim, IBAN mağdurları ceza indirimi ile aynı şey değildir. Yeni TCK m.158/4 katkının sınırlı olmasına dayalı yarı indirim getirirken, TCK m.168 zararın giderilmesine bağlı etkin pişmanlık indirimi düzenler. Şartları varsa iki kurumun birlikte değerlendirilmesi mümkün olabilir.

Altı Aylık Süre Ne Zaman Başlayacak?

Altı aylık süre kanunun yayımlandığı gün bütün IBAN mağdurları için kendiliğinden başlamaz. Kabul edilen geçiş hükmüne göre süre, infaz aşamasındaki ve yeni fıkranın uygulanabileceği hükümlüye mahkemece yapılacak ihtardan itibaren başlayacaktır.

Bu süre genel bir itiraz veya uyarlama başvuru süresi değildir. Altı aylık süre, mağdurun zararını tamamen gidererek TCK m.168/2’deki etkin pişmanlık hükmünden yararlanabilmek için tanınmıştır. Zarar tamamen giderilinceye kadar sırf bu hükme dayanılarak infazın ertelenmesine veya durdurulmasına karar verilemeyecektir.

Dolayısıyla IBAN mağdurları tahliye beklentisi altı aylık süreyle karıştırılmamalıdır. Zararın ödenmesi etkin pişmanlık indirimi sağlayabilir; tahliye ise yeni toplam ceza ve infaz hesabına bağlı ayrı bir sonuçtur.

IBAN Mağdurları Dosyalarında İncelenen Deliller

IBAN mağdurları dosyalarında kişinin suçtaki gerçek rolünü belirlemek için özellikle şu deliller incelenir:

• Banka hesap hareketleri ve para transfer zinciri,

• Paranın hesaba girdikten sonra ne kadar sürede çıkarıldığı,

• ATM ve banka şubesi kamera kayıtları,

• Mobil bankacılık girişleri, IP ve cihaz kayıtları,

• Banka kartının ve telefon hattının fiilen kimde olduğu,

• Mesajlaşma ve sosyal medya görüşmeleri,

• Hesap sahibine ödenen ücret veya komisyon,

• Mağdurlarla doğrudan iletişim kurulup kurulmadığı,

• Diğer şüpheli ve sanıklarla bağlantılar,

• Paranın çekilmesi, aktarılması veya dağıtılmasındaki rol.

Bu deliller banka hesabı kullandırma cezası bakımından kişinin yalnızca hesabını mı verdiğini, yoksa suçun icrasına aktif biçimde mi katıldığını ortaya koyabilir. Özellikle hesap sahibinin parayı bizzat çekmesi veya başka hesaplara yönlendirmesi, sınırlı iştirak savunmasını zayıflatabilir.

Buna karşılık hesabın ele geçirildiğini gösteren cihaz kayıtları, kişinin menfaat elde etmemesi ve diğer faillerle bağlantısının bulunmaması, suç kastının bulunmadığı yönünde önem taşıyabilir. IBAN kullandırma cezası değerlendirmesi yalnızca hesap sahibinin adı üzerinden değil, bütün delil zinciri üzerinden yapılmalıdır.

Uygulamayı Açıklayan Örnek Olaylar

Dolandırıcılıktan Haberi Olmadan Hesabını Kullandıran Kişi

Bir kişi, işe giriş ödemelerinin yapılacağı söylenerek banka hesabı bilgilerini paylaşmış; kartını ve mobil bankacılık şifresini vermemiş olsun. Hesaba gelen para üçüncü kişilerce ele geçirilen mobil bankacılık üzerinden aktarılmış ve hesap sahibi herhangi bir menfaat elde etmemişse, öncelikle suç kastı ve iştirak iradesi tartışılır.

Bu örnekte doğrudan IBAN mağdurları ceza indirimi talep etmek yerine beraat değerlendirmesi öne çıkabilir. Çünkü yeni hüküm, suçun sabit olduğu sınırlı iştirak hâllerine ilişkindir. Hesap sahibinin gerçekten habersiz olup olmadığı dijital kayıtlar ve iletişim delilleriyle doğrulanmalıdır.

Para Karşılığında IBAN Kullandıran Kişi

Bir kişi, hesabını birkaç günlüğüne kullanmaları için üçüncü kişilere vermiş ve karşılığında sabit bir ücret almış olsun. Dolandırıcılıkta kullanılacağını bilmesine rağmen mağdurlarla görüşmemiş, parayı yönetmemiş ve başka hesap sahipleri bulmamışsa TCK 158 değişikliği kapsamında yarı indirim gündeme gelebilir.

Bu örnekte IBAN kullandırma cezası tamamen ortadan kalkmaz. Kişinin suça iştirak ettiği kabul edilir; fakat katkısı yalnızca hesabını kullandırmakla sınırlı kaldığı için cezası indirilebilir. Somut olayda menfaat amacı ve bilme unsuru delillerle belirlenir.

Dolandırıcılıkta Aktif Rol Alan Hesap Sahibi

Hesap sahibi mağdurları arıyor, sahte ilan hazırlıyor, paraları farklı hesaplara aktarıyor ve diğer kişilere komisyon dağıtıyorsa fiili yalnızca hesap kullandırmakla sınırlı değildir. Bu durumda TCK 158 IBAN mağdurları hükmünün uygulanmaması mümkündür.

Bu kişinin banka hesabı kullandırma cezası şeklinde daha düşük bir sorumluluk alanında değerlendirilmesi, dosyadaki aktif rolüyle bağdaşmayabilir. Mahkeme, kişinin müşterek fail, azmettiren veya yardım eden sıfatlarından hangisiyle sorumlu olduğunu somut katkısına göre belirleyecektir.

12. Yargı Paketi IBAN Mağdurları Düzenlemesinde Dikkat Edilmesi Gerekenler

12. Yargı Paketi IBAN mağdurları düzenlemesi önemli bir lehe hüküm olmakla birlikte yanlış beklentiler oluşturulmamalıdır. 12. Yargı Paketi IBAN mağdurları hakkında yalnızca hesabın suçta kullanılmasına değil, kişinin fiilî katkısına göre sonuç doğuracaktır. Düzenleme af değildir, bütün mahkûmiyetleri kaldırmaz ve hesabını kullandıran herkese otomatik olarak uygulanmaz.

“IBAN mağdurlarına af çıktı mı?” sorusuna verilecek cevap yine hayırdır. Doğru ifade, şartları oluşan iştirakçiler için yarı oranında ceza indiriminin kabul edildiğidir. IBAN mağdurlarına af çıktı mı söylemi yerine, dosyanın yeni TCK m.158/4 şartlarını taşıyıp taşımadığı araştırılmalıdır.

TCK 158 değişikliği yürürlüğe girdikten sonra soruşturma, dava, istinaf, Yargıtay ve infaz aşamalarında farklı usuller uygulanacaktır. Kesinleşmiş IBAN dosyaları bakımından uyarlama ve geçici etkin pişmanlık hükümleri; kanun yolundaki dosyalar bakımından ise bozma veya ilk derece mahkemesine gönderme sistemi önem taşır.

IBAN mağdurları tahliye ihtimali yalnızca yeni cezanın ve infaz süresinin hesaplanmasından sonra değerlendirilebilir. Aynı şekilde banka hesabı kullandırma cezası veya IBAN kullandırma cezası için dosya görülmeden sabit bir ceza miktarı verilemez.

IBAN mağdurları ceza indirimi uygulanırken kişinin kastı, menfaat amacı ve fiilî katkısı ayrı ayrı ispatlanmalıdır. TCK 158 IBAN mağdurları düzenlemesi, suçun organizatörleri ile sınırlı katkı sağlayan iştirakçiler arasında ayrım yapmayı amaçlamaktadır; ancak bu ayrım otomatik değil, delile dayalı yargısal değerlendirme sonucunda kurulacaktır.

Dosyanızın bulunduğu aşamaya ilişkin ayrıntılı değerlendirme için web sitemizin iletişim sayfası üzerinden bize ulaşabilirsiniz. Kanun Resmî Gazete’de yayımlandıktan sonra kanun numarası, yürürlük tarihi ve nihai madde metni üzerinden yeniden kontrol yapılması gerekecektir.

Yazar: Av. Burhan Kaan Bay

Hukuki haklarınızı korumak için zaman kaybetmeden uzman bir görüş alın. Şişli Mecidiyeköy’ün merkezinde, Mecidiyeköy Metro ve Metrobüs duraklarına sadece 10 Dakikalık yürüme mesafesinde olan büromuzda, Ceza Hukuku alanında profesyonel danışmanlık sağlıyoruz. Şişli Mecidiyeköy Ceza Hukuku avukatı arayışınızda, Randevu ve detaylı bilgi için iletişim sayfamızı ziyaret edebilir veya hemen bizi arayabilirsiniz.